معرفی تجهیزات آسانسور

آسانسور از ترکیب ده‌ها قطعه مکانیکی و الکتریکی تشکیل شده که هماهنگی آن‌ها امنیت جابه‌جایی عمودی مسافران را رقم می‌زند. این تجهیزات در چهار بخش کلی موتورخانه، چاه، کابین و چاهک (Pit) دسته‌بندی می‌شوند. استفاده از قطعات باکیفیت استاندارد علاوه بر کاهش استهلاک، نقشی تعیین‌کننده در کاهش خطرات جانی و هزینه‌های سرویس ماهانه دارد.

ما در این مقاله سعی داریم لیست کاملی از قطعات و تجهیزات آسانسور را به شما معرفی نماییم. دوره آموزش نصب آسانسور شامل اموزش طراحی و اجرای پروژهای آسانسور و نیز عیب یابی و تعمیر آسانسورهای از قبل نصب شده می باشد که بصورت عملی و تضمینی در کارگاههای مجهزِ آموزشگاه فن آموزان برگزار می شود. برای ثبت نام و دریافت مشاوره رایگان با شماره 02191321001 تماس بگیرید.

شاید شما با خود تصور کنید که آسانسور از یک سیستم کاملاً ساده برای انتقال دادن افراد یا بار در یک ساختمان مسکونی، تجاری و یا اداری است. در حالی که سیستم آسانسور به هیچ وجه یک سیستم ساده نمی باشد. اگر اندکی با دقت بیشتر و عملکرد و سازه‌های آسانسور نگاهی بیاندازیم متوجه خواهیم شد که هر کدام از نشانگرهای آسانسور نشانه پیشرفته بودن تکنولوژی به کار رفته موجود در آسانسور می باشد.

آسانسور از قطعات مکانیکی و الکتریکی گوناگونی تشکیل شده است که این قطعات در کنار هم مانند یک عضو بدن به صورت کاملاً هماهنگ کار می کنند تا آسانسور بتوان دید فعالیت عادی داشته باشد. با ایجاد کوچک‌ترین مشکل در هر کدام از این قطعات آسانسور عملکرد کل آسانسور دچار مشکل می‌شود و حتی گاهی موجب توقف آسانسور می‌شود.

شرکت های مختلفی در سرتاسر دنیا به طراحی و تولید قطعات آسانسور پرداخته اند که می‌توان گفت کیفیت برندهای خارجی قطعات آسانسور نسبت به نوع داخلی این قطعات بالاتر است. اما همانطور که انتظار می‌رود قیمت قطعات آسانسور خارجی نیز به مراتب بیشتر است و شاید نتوان تمامی قطعات آسانسور را از قطعات خارجی استفاده کرد.

تجهیزات بکار رفته در آسانسور

از جمله تجهیزات به کار رفته در آسانسور می توان به موارد زیر اشاره کرد:

• موتور آسانسور

معروف ترین موتورهای آسانسور موجود مربوط به شرکت های ایتالیایی می باشند. قابل توجه است که موتور آسانسور فقط وزن افراد را حمل می‌کند. به این صورت که یک سر سیم‌بکسل به قاب وزنه تعادل و سر دیگر آن به کابین متصل می‌شود. وزن قاب وزنه تعادل همیشه برابر با وزن کابین خالی به‌علاوه حدود ۴۰ تا ۵۰ درصد از ظرفیت نامی کابین در نظر گرفته می‌شود تا موتور فقط اختلاف وزن مسافران را جابه‌جا کند و کمترین فشار به محور گیربکس وارد شود. و موتور آسانسور یک موتور الکتریکی سه فاز یک یا دو سرعت است. قدرت آن از سه و نیم کیلو وات به بالا است.و  موتور های dc که در حال حاضر کارایی چندانی ندارند. موتور آسانسور در دو مدل گیربکس دار و بدون گیربکس وجود دارد.

• تابلو فرمان آسانسور

تابلو فرمان کنترل‌کننده مرکزی و مغز سیستم آسانسور است. این بخش دستورات حرکتی دریافتی از کلیدهای احضار طبقات و داخل کابین را پردازش کرده و فرمان حرکت، تغییر سرعت، توقف نرم و حفظ زنجیره استپ ایمنی را به موتور و درایو صادر می‌کند.

• پاراشوت یا ترمز ایمنی آسانسور

پاراشوت یک مکانیزم ترمز مکانیکی اضطراری است که در صورت پارگی سیم‌بکسل یا افزایش ناگهانی سرعت کابین بیش از حد مجاز فعال می‌شود. با فرمان گاورنر، فک‌های گُوه‌ای پاراشوت بلافاصله ریل‌های راهنما را گاز گرفته و کابین را در جا متوقف می‌کنند.

• سیم بکسل

تعداد سیم بکسل ها به نوع ،وزن و قطر کابین بستگی دارد که از دو یا سه یا چهار یا پنج و یا بالاتر از آن استفاده می‌شود. استفاده کردن از تعداد بیشتر به دلیل ایجاد اصطکاک بیشتر بین فلکه موتور و سیم بکسل می باشد تا باعث سرخوردگی سیم‌ها و در نهایت خوردگی فلکه نشود. مطابق استانداردهای بین‌المللی و ملی، حداقل ضریب ایمنی سیم‌بکسل‌های آسانسور مسافری ۱۲ در نظر گرفته می‌شود. این کابل‌ها معمولاً از مغزی کنفی یا فولادی ساخته شده و قطرهای رایج آن‌ها در بازار ایران ۸، ۱۰ و ۱۱ میلی‌متر است که انتخاب تعداد و قطر آن‌ها به محاسبات سیستم تعلیق و بار نامی بستگی دارد.

دوره های پیشنهادی پرطرفدار: آموزش نصب دوربین مدار بسته، آموزش هوشمند سازی ساختمان، آموزش تعمیرات لوازم خانگی با 30% تخفیف بصورت عملی در آموزشگاه فن اموزان.

• کمان و مکانیزم درب آسانسور

مکانیزم درب اتوماتیک کابین به کمک موتور دی‌سی (معمولاً ۲۴ ولت) و تسمه‌های مربوطه، وظیفه باز و بسته کردن لته‌های درب را دارد. در درب‌های لولایی طبقات نیز از یک قطعه مکانیکی-مغناطیسی به نام کمان درب یا مگنت بازکننده استفاده می‌شود که هنگام توقف کابین در تراز طبقه، زبانه قفل را آزاد کرده و اجازه باز شدن درب را می‌دهد.

• جعبه ریویزیون آسانسور

جعبه ریویزیون یکی از قطعات حیاتی ایمنی است که روی سقف کابین نصب می‌شود. این پنل به تکنسین سرویس و تعمیرات اجازه می‌دهد تا آسانسور را از مدار احضار عادی خارج کرده و کابین را با سرعت کند کنترل و بازرسی کند.

• ترمز آسانسور

در آسانسور سیستم ترمز از یک سیم پیچ ، بازو و لنت ترمز و هسته ای فلزی متحرک تشکیل شده است. که روی موتور نصب شده است. در آسانسور ترمز همیشه درگیر می باشد. یعنی هنگامی ترمز آزاد است که آسانسور در حال حرکت باشد. ولتاژ کار ترمز و نوع ولتاژ متغیر است و معمولاً روی پلاک ترمز درج شده است. ولتاژ ac یا dc  از ۶۰ ولت تا ۳۸۰ ولت است که نوع ۱۸۰ dc  آن متداول تر است.

در صورتی که برق قطع شود و یا برق سیستم کنترل قطع شود ، سیستم ترمز آسانسور باید به صورت اتوماتیک عمل کند و به این ترتیب از ترمزهای اصطکاکی الکترومغناطیسی استفاده می شود. اگر کابین با ۱۲۵٪ بار خود در سرعت معمول خود حرکت کند ، ترمزها باید توانایی توقف کامل سیستم را داشته باشند و بلافاصله سیستم را در حالت ساکن نگه دارند. در این حالت شتاب منفی نباید بیش از آنچه در اثر عملکرد سیستم مکانیزم ایمنی بالابر و یا توقف کابین بر اثر برخورد با ضربه گیرها به وجود می‌آید ، باشد.

• تراول کابل

این کابل ، کابلی است که از یک طرف به زیر کابین و از یک طرف به تابلو فرمان متصل است. و به طور دائم با آسانسور به سمت بالا و پایین حرکت می کند و وظیفه ارتباط بین مدار کنترل و کابین را برعهده دارد. کمتر شدن این کابل در طراحی باعث صرفه جویی در هزینه نصب میشود ، اما به این نکته نیز باید توجه کرد که کمتر شدن از ۱۲ رشته باعث سبک شدن کابل و در نهایت گره خوردن آن می‌شود.

این کابل به تعداد های ۸-۴-۱۶-۱۲-۲۴ رشته در بازار موجود میباشد. که در داخل آن رشته‌ای از نخ نایلونی مستحکم وجود دارد که باعث استقامت کابل و طولانی شدن عمر آن می شود. معروف ترین مارک آن محصول کشور سوئیس میباشد. نوع چینی این کابل بسیار نامرغوب است و عمری معادل ۳ تا ۵ سال دارد که تقریبا حدود یک پنجم عمر سوئیسی آن است.

• فلایول آسانسور

اگر سمت به حرکت درآمدن آسانسور به صورت بالا به طور دستی یا بار نامی باشد ، و نیروی که مورد نیاز است کمتر از ۴۰۰ نیوتن باشد ، باید بتوان این سیستم محرکه را به صورت دستی کنترل کرد تا بشود به کمک آن کابین آسانسور را به تزار طبقه رساند. این وسیله فلایویل آسانسور نام دارد اینکه باید یک چرخ صاف و بدون برجستگی باشد. وجود فلایویل در آسانسور جهت انجام امور نجات اضطراری لازم می باشد.

همچنین محل قرارگیری فلایویل باید در مکان های زیر باشد :

• موتور خانه
• روی تابلوهای آزمون و عملکرد اضطراری
• اتاقک ماشین آلات
• گاورنر آسانسور

گاورنر آسانسور یکی دیگر از قطعات آسانسور است که جهت تقویت سیستم ایمنی استفاده می شود و با توجه به طراحی آن امکان دارد در اتاق آسانسور و یا بالای آن قرار بگیرد. گاورنر تا هنگامی که کابین با سرعت مجاز در حال حرکت به سمت بالا و پایین است هیچ گونه عکس العملی از خود نشان نمی دهد و فقط هنگامی فعال می‌شود که سرعت بیشتر از حد مجاز باشد.

• کابین آسانسور

کابین آسانسور یکی از قابل دید ترین قطعات آسانسور از که مسافران به راحتی می‌توانند آن را مشاهده کنند. این اتاقک فلزی که به آن کابین آسانسور نیز می‌گویند به این فضای بین فضای ریلها ، توسط یک طناب فولادی که به آن سیم بکسل می‌گویند، به صورت عمودی آویزان می باشد و  جهت بالا و پایین رفتن و یا حمل و نقل بار از آن استفاده می‌شود.

• سری استپ

سری استپ از یکی دیگر از قطعات الکترونیکی آسانسورها می باشد که به دلیل ایمنی به کار می‌رود و وجود آن برای تمامی آسانسور ها ضروری است. سری استپ ها در انواع و طرح های گوناگونی طراحی می شوند. و معمولاً در شرایط مختلف از جمله افزایش سرعت کابین و یا خارج شدن کابین از حد بالا و پایین مسیر امکان دارد فعال شود.

• دستگاه سخنگوی آسانسور

نمراتور و سیستم صوتی گویا وظیفه اعلام موقعیت طبقات، جهت حرکت کابین و پخش هشدارهای اضطراری مانند اضافه‌بار (Overload) یا باز ماندن طولانی درب را بر عهده دارند و تجربه کاربری بهتری برای مسافران ایجاد می‌کنند.

• فن و روشنایی کابین

فن و روشنایی در کابین آسانسور ، از سیستم های الکترونیکی و مهمی در آسانسور هستند که به دلیل رفاه حال مسافران و تامین آسایش آنان استفاده می شود.

ریل راهنمای آسانسور

ریل‌های هدایت‌کننده که با مقطع T شکل (مانند تیپ‌های T9، T16 و T125) در چاه نصب می‌شوند، مسیر حرکت مستقیم کابین و وزنه تعادل را مشخص می‌کنند. این ریل‌ها علاوه بر هدایت دقیق و جلوگیری از تکان‌های افقی کابین، به عنوان تکیه‌گاه اصلی فک‌های پاراشوت در هنگام ترمز اضطراری عمل می‌کنند.

• کفشک آسانسور

از کفشک آسانسور برای ایجاد یک حرکت نرم در کابین و همچنین وزنه تعادل استفاده می‌شود. این قطعه که یکی از مهمترین قطعات مکانیکی آسانسور است ، هنگامی که آسانسور به حرکت در می آید روی ریلها به لغزش در آمده و باعث نرم شدن حرکت کابین و وزنه تعادل می‌شود.

برخی دیگر از سایر دوره های پردرامد که در آموزشگاه فن اموزان ارائه می شود شامل آموزش تعمیرات موبایل ، آموزش plc ، آموزش تعمیرات پکیج ، آموزش تعمیرات برد الکترونیکی و بیش از هشتاد دوره دیگر ویژه بازارکار و اشتغال می باشد. برای دریافت اطلاعات بیشتر و مشاوره رایگان با شماره 02191321001 تماس بگیرید.